İstanbul Anadolu 21. İş Mahkemesinin yaptığı iki başvuru, AYM'nin gündeminde. Başvurularda sigorta başlangıç tarihleri arasındaki küçük farkların emeklilik yaşında büyük farklara yol açtığı vurgulanıyor. İncelemenin yapılması, kararın aynı gün açıklanacağı anlamına gelmiyor.
KADEMELİ EMEKLİLİKTE AYM SÜRECİ BAŞLIYOR
Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) düzenlemesinin kapsamı dışında kalan çalışanların emeklilik koşulları yeniden tartışılıyor. Anayasa Mahkemesi, İstanbul Anadolu 21. İş Mahkemesinin yaptığı iki ayrı Anayasa'ya aykırılık başvurusunu 11 Kasım 2026 Çarşamba günü esastan görüşecek.
BAŞVURULARDA "BİR GÜNLÜK FARK" İTİRAZI
İş mahkemesinin başvurularında, sigorta başlangıç tarihleri arasındaki küçük aralıkların emeklilik yaşında ciddi değişikliklere neden olması ele alınıyor. Emeklilikte Adalet Derneği (EMADDER) Başkanı Mihriban Uğurlu, bir günlük sigorta başlangıcı farkının emekliliğe erişimde 17 yıla varan farklılıklar doğurabildiğini söyledi.
Uğurlu, "Burada tartışılan mesele yalnızca yaş değil; sosyal adalet, ölçülülük, çalışma barışı ve anayasal sosyal güvenlik hakkıdır." dedi.
HANGİ ANAYASA MADDELERİ ÖNE ÇIKIYOR?
Başvurular; Anayasa'nın sosyal hukuk devletini düzenleyen 2. maddesine, eşitlik ilkesini içeren 10. maddesine ve sosyal güvenlik hakkını güvence altına alan 60. maddesine dayanıyor.
MEVCUT EYT EMEKLİLERİNİ İPTAL RİSKİ BEKLEMİYOR
AYM'nin incelemesi öncesinde mevcut EYT emeklilerinin durumuna ilişkin açıklama yapan Uğurlu, başvuruların kazanılmış hakların ortadan kaldırılmasını hedeflemediğini belirtti.
Uğurlu, "Kazanılmış haklar geri alınamaz ve halihazırda emekli olanların emekliliği iptal edilemez." ifadelerini kullandı.
Mahkemenin yapacağı değerlendirme, önüne gelen itirazların Anayasa'ya uygun olup olmadığının denetlenmesiyle sınırlı kalıyor. Şu an açıklanmış bir iptal kararı ya da kademeli emeklilikle ilgili yürürlüğe girmiş yeni bir uygulama yok.
DEM PARTİ'DEN 1999 SONRASI SİGORTALILAR İÇİN KANUN TEKLİFİ
Konu Türkiye Büyük Millet Meclisinde de gündeme taşınmıştı. DEM Parti Grup Başkanvekilleri Sezai Temelli ve Gülüstan Kılıç Koçyiğit, 8 Eylül 1999 sonrasında ilk kez sigortalı olanların emeklilik şartlarında değişiklik yapılmasını önerdi.
Teklif, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'na Geçici Madde 113 eklenmesini öngörüyor. Düzenleme yasalaşırsa sigortalılık süresi ile prim günü şartlarını tamamlayan çalışanlar, yaş şartı aranmadan emekli olabilecek.
KADEMELİ EMEKLİLİKTE SON DURUM
Kademeli emeklilik talebi, özellikle 8 Eylül 1999 ile 30 Nisan 2008 arasında sigorta girişi bulunan çalışanların gündemini oluşturuyor. AYM'nin 11 Kasım'daki toplantısında iki dosyanın ele alınması bekleniyor. Ancak dosyaların görüşülmesi, kararın aynı gün açıklanacağı anlamına gelmiyor.
Kademeli emeklilik henüz yasalaşmış değil. Meclis'e sunulan kanun teklifinin yasama süreci ile Anayasa Mahkemesindeki inceleme birbirinden bağımsız olarak sürüyor.
